Broeikasgas wordt grondstof

ingenieur-5-2017Afgelopen week verschenen: het meinummer van De Ingenieur, alweer het vijfde nummer waar ik (deels) de eindredactie van heb gedaan.

Coveronderwerp is: hoe is het broeikasgas koolstofdioxide in te zetten als nuttige grondstof? Freelancer Timo Können brengt op acht pagina’s de mogelijkheden in kaart. Ook onder meer in deze editie: een artikel over minisatellieten van collega Marc en de 36 pagina’s tellende carrièrespecial.

De pagina ‘To do’ heb ik deze keer niet geschreven, wel een spread over het neutrino-observatorium SNO+. Altijd leuk, als er een excuus is om iets over deeltjesfysica te vertellen.

KIJK 10/2016: klimaatverandering, aidsontkenners en meer

Nu te koop (oké, alweer een weekje): KIJK 10/2016, met als coveronderwerp de klimaatverandering. Tien jaar na Al Gore’s documentaire An Inconvenient Truth maakt aardwetenschapper en wetenschapsjournalist Marlies ter Voorde de balans op: in hoeverre had de voormalige presidentskandidaat gelijk? Het leverde een interessant, genuanceerd artikel op, waar ik dit editorial bij schreef.

KIJK 10/2016

Verder onder meer in dit nummer: een interview met de Amerikaanse internetcartoonist en schrijver Randall ‘xkcd’ Monroe (lees hier een fragment), een aflevering in de serie Complot! over aidsontkenners, en achtergrondartikelen over de macht van de Amerikaanse president, herbruikbare raketten en het nieuwe draadloze netwerk LoRa. Zelf schreef ik het beeldverhaal met schitterende sterrenkundeplaten uit de Insight Astronomy Photographer of the Year-wedstrijd en een Far Out over magnetische monopolen.

Nummer ligt in de winkel voor 5,95 euro en is ook online te bestellen, zonder verzendkosten. Gaat kopen!

Komende dinsdag KIJK Live! in Utrecht

Dinsdagavond 24 november niets te doen? Kom dan naar de laatste KIJK Live! van dit jaar voor een avondje wetenschap en technologie.

Zoals ik eerder al schreef: de locatie is museum en sterrenwacht Sonnenborgh in Utrecht, een mooie plek waar we al twee keer eerder ons evenement hebben mogen houden.

KIJK Live! in Utrecht

De vorige KIJK Live! in Utrecht. Foto: Erik de Klein

De sprekers zijn dit keer sterrenkundige en auteur Lucas Ellerbroek, die het gaat hebben over het zoeken van leven op exoplaneten, Stephan de Roode over de ingewikkelde relatie tussen wolken en ons klimaat, en strategisch analist Ludy de Vos, die we live interviewen over de rol van tanks in de wereld van nu. Daarnaast zal ‘MacGyver-wetenschapper’ Rolf Hut drie van zijn maaksels tonen, en is er weer een KIJK-pubquiz.

Toegang is gratis, dus grijp je kans en schrijf je in! Meer info op deze pagina.

‘Verwijdering CO2 helpt niet tegen verzuurde zee’

In plaats van onze uitstoot van koolstofdioxide te beperken, circuleren er ook plannen om het broeikasgas uit de atmosfeer te halen. Helaas is het zeeleven hier lange tijd niet mee geholpen, zo blijkt uit een nieuwe studie. Zelfs als je CO2 uit de lucht haalt met een onrealistisch hoog tempo, blijft de diepzee nog eeuwenlang zuur.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

‘Warmere wereld heeft meer bliksem’

Als het warmer wordt op aarde, bliksemt het dan ook vaker? Geen onbelangrijke vraag, al was het maar omdat bliksem een belangrijke veroorzaker is van bosbranden. Toch is er erg veel onduidelijkheid over het antwoord: schattingen lopen momenteel uiteen van slechts 5 tot wel 100 procent meer bliksem per graad temperatuurstijging. Aardwetenschapper David Romps (Universiteit van Californië te Berkeley) en collega’s denken nu het échte antwoord te hebben gevonden: voor elke graad dat het warmer wordt, neemt het aantal bliksems toe met 12 procent.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

Koraal heeft last van verzuring oceaan

Als er meer koolstofdioxide in de lucht belandt, heeft dat niet alleen gevolgen voor de temperatuur op aarde. Ook wordt de zee er zuurder van. Hoe reageert koraal op die verzuring? Dat is wel al diverse keren in het lab onderzocht, maar nog nauwelijks in zee. Elizabeth Crook (Universiteit van Californië te Santa Cruz) en collega’s besloten daar verandering in te brengen. Zij concluderen: koraal kán groeien in zuurder water, maar minder goed – en het wordt er ook kwetsbaarder van.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

‘Regenwoud kappen levert weinig voedsel op’

Dat het kappen van grote delen van het Amazone-oerwoud de nodige milieu- en klimaatzorgen met zich meebrengt, zal niemand verbazen. Maar daar krijgen we dan wel flinke lappen bruikbare landbouwgrond voor terug. Toch? Dat valt tegen. Want hoe meer woud er verdwijnt, des te minder productief is de landbouwgrond in het Amazonegebied.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

Radicaal klimaatplan kost paar miljard per jaar

Het klinkt sowieso als een plan dat je eerst héél goed moet overdenken en testen voor je het serieus gaat uitvoeren: de opwarming van de aarde tegengaan door bepaalde stoffen in de atmosfeer te pompen. Daarnaast kun je je afvragen hoe duur zo’n grapje is. Dat laatste heeft een team van Amerikaanse wetenschappers nu uitgerekend: het kan voor een paar miljard dollar per jaar.

Lees het hele bericht op de KIJK-site…

Zonneminima verantwoordelijk voor strenge winters?

De winters in Midden-Europa kunnen af en toe behoorlijk streng zijn. Waar komt dat door? Een mogelijkheid is dat het in dit gebied kouder is als de zon in het minst actieve deel van zijn 11-jarige cyclus zit. Maar hoe toon je zo’n verband aan, als temperatuurgegevens maar zo’n vijftig jaar terug gaan? Door te kijken naar de Rijn, bedachten de Duitse wetenschappers Frank Sirocko, Heiko Brunck en Stephan Pfahl.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

Werd gebrek aan cyclonen Maya’s fataal?

Ook vandaag de dag wonen er nog Maya’s in Midden-Amerika, maar hun klassieke beschaving ging ten onder tussen 800 en 1000 na Christus. Dat was lang voordat de Europeanen de nieuwe wereld ontdekten, dus deze ramp kunnen we eens niet aan de conquistadores wijten. Maar wat zorgde dan wel voor de instorting van de Maya-maatschappij? Dat zouden heel goed wijdverbreide periodes van droogte kunnen zijn geweest, zo laat nieuw onderzoek van Martín Medina-Elizalde en Eelco Rohling zien. En die droogtes zouden op hun beurt veroorzaakt kunnen zijn doordat er in de genoemde periode te weinig tropische stormen waren.

Lees het volledige nieuwsbericht op de KIJK-site!