Kan SMASH vijf grote kosmologische vraagstukken oplossen?

Er zijn nogal wat problemen waar natuur- en sterrenkundigen nog geen oplossing voor hebben. Waar bestaat bijvoorbeeld de mysterieuze donkere materie uit? En wat zorgde ervoor dat het heelal vlak na de oerknal eventjes razendsnel uitdijde tijdens de zogenoemde kosmische inflatie? Guillermo Ballesteros en drie collega-fysici denken nu een hele reeks van dat soort problemen in één keer op te lossen. Ze hebben in elk geval wel een pakkende naam bedacht voor hun model: het Standard Model Axion Seesaw Higgs Portal Inflation Model, afgekort SMASH (als je de laatste paar woorden negeert tenminste).

Lees het hele artikel op de KIJK-site.

Higgspizza!

Higgspizza

Foto: Alessandro Catocci/Francesca Cuicchio/INFN

Jawel hoor: een higgspizza! Gemaakt door pizzeria Hector in St. Lucia op instructies van deeltjesfysicus Pierluigi Paolucci.

De aanleiding: een gesprek tussen Paolucci en INFN-voorzitter Fernando Ferroni over afbeeldingen van een deeltjesbotsing waaruit een higgsdeeltje ontstaat, waarbij de oneerbiedige woorden ‘het is net een pizza’ vielen. De toppings: gele en rode paprika, courgette, selderij en een halve cherrytomaat.

De pizza wordt komende dinsdag geserveerd bij de opening van een tentoonstelling die dertig kunstwerken naar aanleiding van het higgsdeeltje bevat.

Meer informatie (in het Italiaans) hier.

Antimaterie-mysterie op te lossen met higgsveld?

Hoe kan er na de oerknal net ietsje meer materie dan antimaterie zijn geweest? Mogelijk kwam dat door een verandering in het higgsveld, stellen natuurkundigen.

Lees het hele bericht op de KIJK-site!

(Hoop dat het stuk een beetje te volgen is; erg lastig onderwerp, en het wetenschappelijk artikel was nou ook niet bepaald een toonbeeld van toegankelijkheid. Maar blijft wel een leuke uitdaging om af en toe te proberen van zoiets toch een enigszins leesbaar, niet al te lang nieuwsbericht te maken.)

Filmpje: donkere energie en extra dimensies

Goed te volgen lezing over donkere energie en extra dimensies van natuurkundige Claudia de Rham:

Kwam het filmpje tegen tijdens de research voor mijn nieuwe boek De deeltjessafari. Helaas heeft De Rham het dan weer net niet over het onderwerp waar ik zelf meer over wilde weten, namelijk het idee dat het graviton – het deeltje dat de zwaartekracht communiceert – een heel kleine massa zou hebben en zo donkere energie kan verklaren. Maar goed, dat zou voor dit publiek misschien net een brug te ver zijn geweest. En ook zonder gravitonen is het praatje zeker vijftig minuten van je tijd waard.

Medebedenker higgsmechanisme overleden

Het higgsmechanisme is dan wel vernoemd naar de Britse wetenschapper Peter Higgs, maar eigenlijk zijn er zes wetenschappers verantwoordelijk voor, verdeeld over drie groepen: het duo François Englert en Robert Brout, de solo werkende Peter Higgs, en het trio Tom Kibble, Carl Hagen en Gerald Guralnik. Die laatste is afgelopen weekend op 77-jarige leeftijd overleden, zo meldt Brown University. Continue reading

Filmpje: Ivo van Vulpen over deeltjes

Op een mini-symposium van het KNAW over het higgsboson zag ik hem spreken: deeltjesfysicus Ivo van Vulpen. Die praat makkelijk, dacht ik toen; mochten we ooit een KIJK-evenement organiseren, dan wil ik hem wel als spreker.

Maar ja, van zo’n evenement was toen totaal geen sprake. Dat moest dan gelijk iets worden à la de Tina-dag of de Margriet Winter Fair, dachten we. En dat soort aantallen mensen zouden we nooit op de been krijgen.

Maar toen ontstond het idee van KIJK Live!: geen grootse plannen met dito budgetten, maar klein beginnen, zonder noemenswaardig budget. En ineens hadden we dus wél dat podium waar ik Ivo zo graag eens op zou zetten.

Het resultaat mocht er zijn: zonder enige twijfel was het praatje over higgs- en andere deeltjes een van de hoogtepunten (voor mij zelfs hét hoogtepunt) van de avond. Maar oordeel vooral zelf:

Meer natuurkunde op het podium zien? Kom dan vooral naar de derde editie van KIJK Live!, waar theoretisch fysicus Jan Pieter van der Schaar het gaat hebben over de vraag of zwarte gaten al dan niet zijn voorzien van allesverschroeiden firewalls, en wat dat betekent voor de natuurkunde. (Inderdaad, het onderwerp van mijn artikel in KIJK 12/2013.)

Nobelprijs voor Peter Higgs en François Englert

Oké, het was waarschijnlijk de makkelijkst te voorspellen Nobelprijs sinds jaren, maar toch: told you so! Vandaag werd bekendgemaakt dat de Brit Peter Higgs en de Belg François Englert dit jaar naar Stockholm mogen voor hun bijdragen aan het higgsmechanisme. (Ja, sorry, ik blijf het voorlopig toch maar zo noemen; BEH-mechanisme doet het niet echt voor mij…) Lees op de KIJK-site mijn in heel rap tempo geschreven bericht over de prijs. (Gelukkig had ik wat voorkennis, deze keer.)

Enneh… wie meer wil weten, kan uiteraard terecht bij mijn boek De deeljesdierentuin (hoofdstuk 6, met name). :)